sobota, 27 maja 2017

Reformacja przyczynkiem do powstania różnorodności w Kościele


            W czasach antycznych i średniowieczu zachodni kościół chrześcijański stanowił jeden organizm administrowany przez papieży, poddany tym samym regulacjom prawnym, jak na przykład podatek tzw. dziesięcina (10% od dochodów wiernego przeznaczano na rozkwit Kościoła). Śpiewano te same pieśni, modlono się w jednym języku (łacinie, bez względu na to, czy ktoś rozumiał, co wymawia, czy nie...). Dzięki ruchowi reformacyjnemu chrześcijaństwo zyskało na różnorodności. Dopiero koniec wyznaniowego uniwersalizmu umożliwił wyodrębnianie kulturowe i polityczne Europy oraz tworzenie historii dążenia do wolności - a w dłuższej perspektywie - ideologicznego pluralizmu, bez którego trudno by mówić o nowoczesnych społeczeństwach. Ci, którzy zgadzali się z odnową wiary na podstawie Ewangelii, negowali autorytet papieski i powstałej przez lata tradycji ustnej. Głową Kościoła był dla nich Chrystus a nie wybierany z grona kardynałów człowiek. W Anglii administracyjną głową kościoła narodowego obwołał się monarcha. Ponadto, według sformułowanej przez Doktora Lutra zasady, każdy chrześcijanin, nie tylko ten pełniący posługę podczas nabożeństwa, powinien świadczyć całym swoim życiem o wielkiej miłości Boga do człowieka. Pod względem jakichkolwiek święceń wszyscy wierni są dla ewangelików równi sobie, bo zostali ochrzczeni w Imię Trójjedynego Boga. Każdy, nie tylko kler, ma prawo wypowiadać się w sprawach wiary a jedynym autorytetem jest Pismo Święte. Koncepcja ta spowodowała znaczny upadek Państwa Watykańskiego zarówno na płaszczyźnie moralnej jak i militarnej. Papiestwo, a pośrednio także i Cesarz, utracili w krajach popierających reformację swoją władzę. Nic dziwnego zatem, że obaj dążyli do przywrócenia dawnego porządku na drodze konfrontacji (kontrreformacja, inkwizycja). Nie docenili jednak szybkości i skuteczności ruchu reformacyjnego w krajach niemieckich, szwajcarskich i skandynawskich. Sytuację tę uspokoił podpisany pokój w Augsburgu (1555), na mocy którego uznano chrześcijaństwo tradycji ewangelickiej za pełnoprawny" ruch w Kościele a każdy władca mógł narzucać swoim poddanym wyznanie (cuius regio, eius religio - czyj kraj, tego religia), niezależnie od woli Cesarza. Co ciekawe, ewangelicyzm reformowany (kalwinizm) uznano w Europie dopiero ok. sto lat później, na mocy westfalskiego traktatu pokojowego w Münster (1648), kończącego wojnę trzydziestoletnią.

            Z biegiem lat, na skutek antagonizmu pomiędzy katolicyzmem a ewangelicyzmem, wytworzyły się tzw. kościoły i kultury wyznaniowe, opierające swoją tożsamość na zupełnie innych motywach historycznych. Te kształtowały głęboko intelektualnie, kulturalnie, politycznie oraz socjalnie nasz kontynent a wszystko to w atmosferze opozycji  i wrogości, a jednocześnie owocnej konkurencji rozumianej przez wzajemne oddziaływanie prowokacji oraz reakcji na nią, nierzadko jednak przenikania i wymiany. Dla chrześcijan tradycji augsburskiej wzorem dla naśladowania była przez wieki rodzina Doktora Marcina Lutra, jego słowa, powiedzenia, myśli. W kulturze katolickiej, szczególnie u jezuitów, rozprzestrzenił się kult Świętej Rodziny. Kwestia pobożności i religijności była przyczynkiem do powstania wielu nurtów, tak w obrębie luteranizmu (pietyzm, luteranizm wysokokościelny), jak i katolicyzmu.  Reformy soboru trydenckiego z lat 1545-63 na nowo postawiły w centrum sprawy wiary (a nie prywatne interesy papieży Renesansu prowadzące do upadku moralnego). W Kościele katolickim przyjęto dekrety m.in. o nicejskim symbolu wiary, grzechu pierworodnym oraz kumulowaniu beneficjów przez duchownych, powstały seminaria, by kształcić kleryków. Pierwsze z nich  założył Karol Boromeusz w diecezji mediolańskiej. Wzorem wizytacji ewangelickich biskupi katoliccy mieli obowiązek odwiedzać wiernych w diecezjach, by móc poznać aktualne problemy i sukcesy parafii. 

            Wieloaspektowość pojmowania Słów Biblii utorowała powstanie licznych wspólnot (purytanizm, adwentyzm, baptyzm, prezbiterianizm, kongregacjonalizm itd.) z najstarszych kościołów reformacji. Ogółem, szacuje się, że istnieje ponad tysiąc odłamów chrześcijaństwa (wraz z kościołami przedreformacyjnymi, w tym prawosławiem...). Rozmaitość form wyznania zaostrzała niejednokrotnie i tak trudny dialog pomiędzy protestantami a katolikami. Przez lata żyliśmy raczej obok siebie niż z sobą - powołane przez papieża Pawła III w 1542 roku Święte Oficjum (Sacrum Officium) nadzorowało przez stulecia działalność sądów inkwizycyjnych w walce z reformacją...Wyznajemy Jednego Boga, mimo różnorodności kultu, szukajmy wspólnego mianownika na bazie Tego, co trwałe, niezmienne - Słowa zawartego w Biblii...Te same korzenie i niełatwa historia powinny służyć nam do tworzenia lepszej przyszłości!

wtorek, 23 maja 2017

Dla projektu i o projekcie


Ten wspaniały witraż przedstawiający scenę ze ślubu Doktora Lutra z Katarzyną von Bora wykonała Pani Dorota Janikowska z Maciejowej w województwie dolnośląskim.


Niezmiernie miło mi jest poinformować, że podczas szkółki niedzielnej o ks. Marcinie Lutrze dla dzieci w wieku 6-12 lat Pani Katarzyna z Pszczyny wykorzystała myśli Reformatora pojawiające się na stronie facebook mojego projektu w Cytacie na weekend (każdy piątek) m.in. w formie kalamburów. Pod koniec zajęć wyjaśniono dzieciom, co dokładnie oznaczają powiedzenia i w jakich sytuacjach można ich użyć. Cieszy, że mój projekt znajduje tak szerokie zastosowanie! Pozdrawiam Wszystkich Uczestników tego spotkania!


sobota, 20 maja 2017

Czy Luter rzeczywiście przybił tezy do drzwi kościoła?

Zapraszamy do wysłuchania serii wypowiedzi Kamila Basińskiego, które wygłosił 26 kwietnia 2017 roku, podczas spotkania promocyjnego z czytelnikami, w Książnicy Karkonoskiej w Jeleniej Górze. 

  


 

Dzisiejszy odcinek nosi tytuł: 

Czy Luter rzeczywiście przybił tezy do drzwi kościoła?
 
 
 

środa, 17 maja 2017

Spotkanie autorskie w Książnicy Karkonoskiej

26.04.2017 odbyło się w Książnicy Karkonoskiej (Jelenia Góra) spotkanie autorskie z Kamilem Basińskim o jego najnowszej publikacji pt. „Marcina Lutra myśli (nie)znane“. Oto film wyświetlany na telebimie Organizatora (Książnicę Karkonoską) na dwa tygodnie przed wydarzeniem:


Plakat przygotowany przez Organizatora...
 Oto fotorelacja z tego wydarzenia...

Na chwilę przed promocją.
Uczestnicy spotkania zbierali się w sali konferencyjnej w rytm muzyki G. Telemanna.
Książka czekała już na prezentację...
Spotkanie autorskie poprowadził pan Jan Lercher.
Jonatan Płachciak wykonał Hymn Reformacji „Warownym grodem jest nasz Bóg" autorstwa Marcina Lutra w języku polskim i niemieckim. Maksymilian Stafisz zaśpiewał ulubioną pieśń Kamila Basińskiego „Niech cały się raduje świat" („Nun freut euch, lieben Christen g´mein"), której tekst napisał również Doktor Luter, w oryginale.
Autor „Marcina Lutra myśli (nie)znanych“ przedstawił wittenberskiego Reformatora jako człowieka walczącego o wolność sumienia każdego chrześcijanina, przybliżając fragmenty jego biografii m.in. ogłoszenie (a nie przybicie!) 95 tez z 1517 roku, spotkanie z kardynałem Kajetanem (1518), dysputę lipską (1519) i Sejm Rzeszy w Wormacji z 1521.
Kamil Basiński poświęcił sporo uwagi traktatowi Marcina Lutra „O wolności chrześcijanina" z 1520 roku i jego znaczeniu dla współczesnych.
Naturalnie nie mogło zabraknąć pogadanki o pobycie Reformatora na zamku Wartburg. W tle wyświetlano zdjęcia z tego miejsca...
Spotkanie autorskie urozmaiciła muzycznie skrzypaczka Filharmonii Dolnośląskiej, pani Ewa Antosik.
Kamil Basiński przybliżył krótko etapy powstawania książki i przedstawił Osoby ją współtworzące, w tym obecnych na sali: panie Ewę Karolinę Zdzienicką i Magdalenę Woźniak, Jakuba Młotkowskiego itd.
Część oficjalną zamknęła sprzedaż publikacji i rozdawanie autografów/dedykacji.
Niezwykle istotnym momentem dla autora są osobiste rozmowy z Czytelnikami o wrażeniach ze spotkania, nadziejach związanych z przeczytaniem książki itd.
Czytelnikami „Marcina Lutra myśli (nie)znanych“ nie są jedynie luteranie (ewangelicy tradycji augsburskiej). To Osoby zainteresowaniem historią Kościoła Chrześcijańskiego i rozwojem języka ojczystego, który czerpał z tak wielu tradycji, w tym protestanckiej - stąd tak liczne obiegowe powiedzenia autorstwa ks. Marcina Lutra przetłumaczone nierzadko dosłownie na język polski...



Dziękuję za Państwa obecność i zainteresowanie projektem. Od czasu wydania książki sprzedano ok. 450 egzemplarzy, co stanowi 9%  jej całkowitego nakładu. Uprzejmie informuję, że publikacja jest do nabycia we wszystkich księgarniach parafialnych Diecezji Wrocławskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP oraz w parafiach w Koszalinie, Krakowie, Lublinie, Łodzi i Suwałkach. Ponadto, książkę można kupić w salonach Empik (bezpłatne zamówienie do sklepu), księgarniach PWN a także:


AROS 





ZNAK 









 

niedziela, 14 maja 2017

Obchody Jubileuszu Reformacji w Polsce...



Polska jest jedynym krajem Unii Europejskiej, w którym nie obchodzi się na szczeblu państwowym Jubileuszu Roku 2017. Tym niemniej trzy województwa: dolnośląskie, śląskie i warmińsko-mazurskie włączyły się w obchody na poziomie lokalnym.

Poszczególne parafie ewangelicko-augsburskie w kraju organizują koncerty, promocje publikacji, sprzedaż pamiątkowych gadżetów z Różą Lutra, dyskusje panelowe. 



W ramach 27. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Sakralnej w Kościele Zbawiciela w Bydgoszczy...




 Wiele niebanalnych inicjatyw organizuje parafia w Szczyrku. O jednej z nich tutaj:

SZCZYRK

Zespół Pieśni i Tańca "Śląsk" im. Stanisława Hadyny czynnie wspiera obchody Jubileuszu w programie "Solus Christus". Koncertował już m.in. w Częstochowie, Katowicach, Poznaniu, Legnicy, Bielsku Białej i Łodzi.

Na koncercie w parafii ewangelicko-augsburskiej w Częstochowie 3.05.17.

Ośrodki naukowe organizują sesje i festiwale związane z ruchem reformacyjnym:


Konferencja Ewangelikalnej Wyższej Szkoły Teologicznej we Wrocławiu.

Międzywyznaniowe spotkanie młodzieży z 10.05.2017 w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie.
Więcej na:

ChAT 

EWST 


Wielkim wydarzeniem będą Ewangelickie Dni Kościoła organizowane między 15.06 a 18.06.2017. Informacje o nich znajdziecie Państwo tutaj:


14. maja odbyło się uroczyste nabożeństwo z okazji 500-lecia Reformacji w katedrze  św. Marii Magdaleny we Wrocławiu (obecnie polsko-katolicka). 23.10.1523 Jan (Johann) Heß wygłosił tu pierwsze na Śląsku kazanie luterańskie z istniejącej do dziś renesansowej ambony i wkrótce, mimo protestu kapituły, został proboszczem. Stolica Dolnego Śląska jest siedzibą diecezji wrocławskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP od 1947 roku:

500-lat Reformacji we Wroclawiu

A to plan wydarzeń przygotowanych z okazji 500-lecia Reformacji przez Diecezję Pomorsko-Wielkopolską Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego:

O innych wydarzeniach w Roku 2017 znajdziecie Państwo informacje na oficjalnych stronach internetowych poszczególnych Kościołów protestanckich, w tym na stronie Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP:

 KEA

...Oraz Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w RP:

KER 

Wszystkiego najlepszego z okazji 500-lecia Reformacji!